Ouderbijeenkomst voor ouders met kinderen van 0-6 jaar: 'Mijn ukkie en media?'

Een maand of twee geleden kreeg ik de vraag van de Koninklijke Bibliotheek om op het Digistart-congres van 26 maart 2020 een presentatie te verzorgen. Over hoe wij, als Bibliotheek Rotterdam, ouderbijeenkomsten voor ouders met kinderen van 0-6 jaar aanpakken. Helaas ging het congres niet door, maar alle sprekers zetten hun presentatie om in een blog en zo ontstond Het Digitale Digistart Congres. Ook ik zette mijn presentatie om in een blog.

In Rotterdam gebruiken we voor de ouderbijeenkomsten, 0 tot 6 jaar en 4 tot 12 jaar, de MediaDiamant van het Netwerk Mediawijsheid. De vijf kanten (plezier, inhoud, samen, veilig en balans) vormen een mooi uitgangspunt voor een gesprek met ouders. In tegenstelling tot de MediaDiamant beginnen wij in Rotterdam met samen. Samen is wat ons betreft de belangrijkste kant en komt in alle andere kanten van de MediaDiamant terug. Samen plezier hebben, samen lezen, samen kijken, samen veilig, samen spelen, samen in balans, samen doen.

Uitgangspunten voor een ouderbijeenkomst

Naast de MediaDiamant hebben we nog een aantal uitgangs- en aandachtspunten:

Interactie

Net als bij voorlezen is bij het gebruik van digitale media de interactie tussen ouder en kind belangrijk, heel belangrijk. Interactie doe je samen en je praat met elkaar. En dat mag wat ons betreft in de eigen taal. Maar ook de ouderbijeenkomst zelf staat in het teken van interactie. We gaan in gesprek met de ouders en de ouders met elkaar. De PowerPoint-presentatie gebruiken we als middel, een handvat, en is niet leidend. De ouders bepalen in grote mate waarover we met elkaar praten. De specialist media heeft een sturende rol. Dus als een elpee van een ouder blijft hangen, dan krijgt deze een zacht tikje mee.

Voorzorg

Vanaf dit schooljaar bestaat de ouderbijeenkomst uit twee delen. We komen eerst een kwartiertje of halfuurtje langs in de ouderkamer om koffie te drinken en kennis te maken. We breken het ijs, maken de ouders enthousiast en geven ze een uitnodiging en flyers om uit te delen. Binnen veertien dagen komen we terug voor de ouderbijeenkomst.

Nazorg

Voor laaggeletterde ouders is de informatie op websites te geletterd. En dat is best lastig, want juist deze ouders hebben deze informatie nodig. We lossen dat op door hun in ieder geval de hand-out van de PowerPoint-presentatie te geven. De tekst is eenvoudig en we gebruiken symbolen en pictogrammen. We leggen ook ander informatiemateriaal neer en het is aan de ouders zelf om te kiezen of ze het mee nemen. Ook bieden we de groep altijd aan om terug te komen voor een tweede bezoek. Om vragen te beantwoorden en verder te praten.

Prikkelen

Een belangrijk doel van de ouderbijeenkomst is om ouders te prikkelen:

  • om na te denken over het belang om samen met hun kinderen media te gebruiken;
  • om nieuwsgierig te zijn naar het mediagebruik van hun kinderen;
  • om na te denken over wanneer ze thuis media gebruiken en wanneer zeker niet;
  • om te beseffen dat afspraken over media belangrijk zijn, ook met jonge kinderen.

Spiegeltje spiegeltje aan de wand

Voor veel ouders is spiegelen een enorme eyeopener. De vraag: “Hoe gaan jullie zelf om met je telefoon?” leidt vaak tot schuldbewuste blikken. Als ik uitleg dat wij zelf in de ontdekfase van digitale media zitten, valt het schuldgevoel een beetje weg, vertellen ouders hoe ze zelf met de telefoon omgaan en realiseren ze zich dat ze een voorbeeldfunctie hebben. Ze worden zich meer bewust waarom hun kleintjes ook zo graag op de smartphone of tablet willen. 

Veel vragen van ouders beantwoorden we met een wedervraag. “Hoe lang mag mijn kind op de tablet?” → “Wat vindt u een goede tijd?” Ze hebben daar zelf best een beeld bij, maar vinden het lastig om dat met hun kinderen af te spreken. Wat speels is begonnen en leuk was, is uitgelopen op een ergernis. In plaats van afspraken te maken zouden ze liever tegen hun kinderen willen zeggen: “Van die mevrouw of meneer van de bibliotheek mag een kind maar een half uur per dag op de tablet, dus jij ook!” Veel ouders vinden het heel lastig om zelf de verantwoordelijkheid te nemen, vooral als het gaat om mediagebruik.

Geen waardeoordeel

We horen regelmatig dat kinderen alleen eten met de tablet of telefoon naast het bord. Begonnen als “een goed idee” en uitgelopen op een “drama”. Het is uitgesloten dat we oordelen en zeggen dat zoiets niet kan. Als we zien, dat ouders het er moeilijk mee hebben, verwijzen we ze naar hun huisarts of naar het consultatiebureau. En vergis je niet… er zijn ook ouders die er trots op zijn dat hun peuter zich uren kan vermaken met een tablet. Wie zijn wij dan om daar iets van te zeggen. Meestal zijn het de andere ouders die zeggen dat dat echt niet kan. We vertellen dan als aanvulling dat de spanningsboog van een jong kind kort is. Maar we snappen best dat een ouder trots is op zijn kind.

Stoorzender

Bij veel ouders staat de televisie, als een soort achtergrondmuziek, de hele dag aan. Vaak op een zender waar weinig aandacht is voor kinderprogrammering en met veel reclame. Het komt voor dat zonder aankondiging er een nieuwsitem in beeld verschijnt, dat ongeschikt is voor jonge kinderen. Heel herkenbaar voor veel ouders. Het zou best kunnen dat er gezinnen zijn waar de televisie na een ouderbijeenkomst gedoseerd aan gaat. Waarschijnlijk ook omdat we uitleggen dat het geluid, maar vooral het licht van de televisie hun baby’s erg kunnen afleiden en storen. 

Humor

Als de sfeer in de groep het toelaat,  vragen we wel eens: “Wie is er eigenlijk de baas bij jullie thuis?” of raden we de ouders aan om oordopjes te kopen, zodat ze het gezeur of gedrein van hun kinderen niet kunnen horen. Die grapjes maken we alleen als het kan. Natuurlijk is het fijn als ouders wat aan je tips lijken te hebben. Het is een keer gebeurd dat een groep van tien moeders na de ouderbijeenkomst in ganzenpas naar Blokker liepen om een eierwekker te kopen. Die eierwekker is een handig hulpmiddel om de schermtijd van kinderen te begrenzen.

Meer weten?

Wil je meer weten over onze ouderbijeenkomsten of ons uitnodigen voor een ouderbijeenkomst op jouw school?
Stuur een e-mail naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..
We nemen vervolgens contact met je op.

© 2019 - Bibliotheek Rotterdam

Voer uw gebruikersnaam / pasnummer en wachtwoord in.